Diskiniz Ölmek Üzere Olabilir: Arıza Belirtileri ve SMART Uyarıları

Hızlı cevap: Diskler genelde bir anda ölmez, önce uyarı verir. Bilgisayarınız son zamanlarda belirgin biçimde yavaşladıysa, dosyalar açılırken donuyorsa, klasörler kayboluyor ya da bozuluyorsa, bilgisayar sık sık çöküyorsa veya bir SMART uyarısı aldıysanız, diskiniz ölmek üzere olabilir. Bu durumda yapılacak tek doğru şey, paniğe kapılmadan ama vakit kaybetmeden en önemli verilerinizin yedeğini başka bir diske almaktır. Disk uyarı verirken yedek alabilirsiniz, tamamen öldükten sonra ise iş laboratuvara kalır. Ankara DSET: +90 536 662 38 09.

Hard disk ölmek üzereyken hangi belirtileri verir?

Mekanik diskler öldüklerini genelde önceden belli eder. En sık görülen belirtiler şunlar:

  • Yavaşlama: Dosyalar eskisinden çok daha yavaş açılıyor, kopyalama saatler sürüyor. Disk, bozulan sektörleri tekrar tekrar okumaya çalışıyordur.
  • Donma ve takılma: Belirli dosya ya da klasörlere girince bilgisayar donuyor.
  • Kaybolan veya bozulan dosyalar: Dün duran dosya bugün yok ya da açılmıyor.
  • Sesler: Tıkırtı, bip ya da sürtünme sesi en ciddi uyarıdır. Bu durumu hard disk klik sesi yazımızda anlattık. Ses varsa diski hemen kapatın.
  • Mavi ekran ve çökmeler: Sistem disk kaynaklı sık sık çöküyor.

SSD ölmek üzereyken farklı davranır

SSD'lerde mekanik ses olmaz ama onların da uyarıları vardır. Disk birden salt-okunur (read-only) moda geçebilir, dosyalar bozulmaya başlayabilir, kapasite yanlış görünebilir ya da disk ara ara kaybolup tekrar görünebilir. SSD'nin ne kadar yazma ömrü kaldığını TBW analizi yazımızda anlattık.

SMART ne der, ne demez?

SMART, disklerin kendi sağlık durumunu izleyen bir sistemdir. Yeniden tahsis edilen sektör sayısı, bekleyen sektörler, okuma hata oranı gibi değerleri takip eder. Windows ya da bir SMART aracı size "disk arızası yakın" uyarısı veriyorsa, bunu ciddiye alın ve hemen yedek alın.

Ama bir uyarı da var: SMART her zaman sizi kurtarmaz. Bazı diskler SMART hiç uyarı vermeden de ölebilir. Yani SMART iyi görünüyor diye yedeksiz kalmak doğru değildir. SMART bir erken uyarı sistemidir, garanti değil.

Disk uyarı veriyorsa ne yapmalısınız?

Sıralama önemli. Önce en kıymetli, yeri doldurulamaz verilerinizi (fotoğraflar, belgeler, iş dosyaları) başka bir diske ya da buluta kopyalayın. Diske gereksiz yük bindirmeyin, ağır tarama ya da disk testi araçları çalıştırmayın, çünkü zayıf bir diski zorlamak onu büsbütün çökertebilir. Ses çıkaran diski ise hiç çalıştırmayın. Bu reflekslerin tam listesini veriyi yok eden 9 hata yazımızda topladık.

Sıkça Sorulan Sorular

Bilgisayarım yavaşladı, kesin disk mi?

Her zaman değil ama dosya açarken donma ve kopyalamanın çok uzaması disk habercisidir. Önce yedek alın, sonra teşhis ettirin.

SMART uyarısı aldım, ne kadar zamanım var?

Belli değil. Saatler de olabilir, haftalar da. Uyarı aldıysanız hemen yedek alın, beklemeyin.

Disk sağlıklı görünüyor ama yine de bozuldu, nasıl olur?

SMART her arızayı önceden göremez. Bu yüzden tek savunma düzenli yedektir.

Yedeği nasıl almalıyım?

Önce en önemli dosyaları başka bir diske ya da buluta kopyalayın. Disk ses çıkarıyorsa kopyalamayı bile zorlamayın, uzmana danışın.

Diskiniz uyarı veriyorsa beklemeyin. Yedek alın, gerekirse bize danışın. Ankara Hacettepe Teknokent: +90 536 662 38 09. Verilerinizi önemsiyoruz.